Tăng cường liên kết, nâng cao hiệu quả hợp tác xã nông nghiệp

Nhiều HTX xây dựng thương hiệu sản phẩm OCOP, góp phần nâng cao thu nhập cho thành viên và khẳng định vị thế nông sản địa phương.

Từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh thành lập mới 23 HTX NN. Đến nay, tỉnh có 475 HTX NN với trên 52,5 ngàn thành viên, trong đó 355 HTX đang hoạt động. Đáng chú ý, có 90 HTX có sản phẩm OCOP và 107 HTX tham gia liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm, gồm 74 HTX liên kết theo chuỗi giá trị.

Thông qua liên kết, các HTX từng bước phát huy vai trò tập hợp nông dân, tổ chức sản xuất theo quy trình thống nhất, hướng dẫn thành viên áp dụng tiêu chuẩn chất lượng, xây dựng vùng nguyên liệu và kết nối với DN. Một số HTX đã mở rộng hoạt động từ cung ứng vật tư đầu vào sang tổ chức sản xuất, thu mua và tiêu thụ sản phẩm, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất và ổn định đầu ra cho nông sản.

Theo đại diện HTX NN- Dịch vụ Tiên Thủy (xã Tiên Thủy), liên kết giữa nông dân, HTX, DN và chính quyền là yếu tố quan trọng để phát triển bền vững vùng nguyên liệu dừa. HTX đã liên kết với hơn 120 hộ dân trên diện tích 85ha, sản lượng gần 1,8 triệu trái/năm; tổ chức tập huấn kỹ thuật, hướng dẫn sản xuất an toàn, VietGAP và kiểm soát chất lượng tại vườn. Nhờ đó, thu nhập hội viên tăng trung bình 20%, tỷ lệ sản phẩm đạt chuẩn tăng từ 30% lên trên 65%.

Gắn phát triển HTX với Chương trình mỗi xã một sản phẩm cũng tạo động lực để chủ thể nâng cao chất lượng, hoàn thiện sản phẩm và mở rộng thị trường.

Từ đầu năm đến nay, tỉnh công nhận thêm 16 sản phẩm đạt chuẩn OCOP, đạt 32% kế hoạch năm; phấn đấu đến cuối năm công nhận thêm 34 sản phẩm đạt tiêu chí OCOP.

Bộ NN và Môi trường đã tổ chức chấm điểm, phân hạng sản phẩm OCOP cấp quốc gia; tỉnh công nhận thêm 2 sản phẩm đạt OCOP 5 sao, nâng tổng số sản phẩm OCOP 5 sao của tỉnh lên 15 sản phẩm. Đến nay, toàn tỉnh có 978 sản phẩm được công nhận đạt chuẩn OCOP còn thời hạn của 474 chủ thể.

Ông Võ Tiến Sĩ- Phó Giám đốc Sở NN và Môi trường, cho biết: Tỉnh tiếp tục đẩy mạnh xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm OCOP, hỗ trợ chủ thể tham gia trưng bày, giới thiệu sản phẩm tại nhiều sự kiện trong và ngoài tỉnh, qua đó nâng giá trị thương hiệu và mở rộng thị trường. Hỗ trợ triển khai chuỗi giá trị sản phẩm OCOP mật hoa dừa, góp phần nâng hiệu quả sản xuất, kinh doanh. Tham gia OCOP cũng giúp HTX chú trọng hơn đến chất lượng, xây dựng thương hiệu, cải tiến sản phẩm và mở rộng kênh phân phối.

Cùng với phát triển số lượng, tỉnh chú trọng nâng chất lượng hoạt động của HTX thông qua xây dựng mô hình HTX NN kiểu mới, hỗ trợ nhân rộng những mô hình hoạt động hiệu quả. Trọng tâm là nâng cao năng lực quản trị, tổ chức sản xuất và liên kết thị trường, giúp HTX tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị nông sản.

Ngành NN tiếp tục phối hợp triển khai Chương trình “HTX liên kết với hộ nông dân để phát triển kinh tế và thoát nghèo bền vững” do Quỹ Thiện Tâm hỗ trợ, có 10 HTX đang tham gia chương trình và 6 HTX đang hoàn thiện hồ sơ.

Việc hỗ trợ HTX đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng, xây dựng mã số vùng trồng và phát triển sản xuất hữu cơ được xác định là giải pháp quan trọng.

Ngành NN đã tham mưu UBND tỉnh thành lập Tổ công tác hỗ trợ chứng nhận hữu cơ, mã số vùng trồng và tiêu chuẩn chất lượng như VietGAP, GlobalGAP, HACCP, OCOP… cho HTX NN.

Việc hỗ trợ này nhằm giúp HTX tháo gỡ khó khăn trong xây dựng vùng nguyên liệu, hoàn thiện quy trình sản xuất, nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc, mở rộng thị trường và từng bước hình thành các vùng sản xuất tập trung, tạo nguồn nguyên liệu ổn định cho chế biến, tiêu thụ.

Tỉnh đang xây dựng nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm NN. Kỳ vọng là cơ sở thúc đẩy liên kết giữa nông dân, HTX và DN, hướng đến hình thành chuỗi giá trị ổn định, nâng cao hiệu quả sản xuất và giảm rủi ro trong tiêu thụ nông sản.

Theo ông Nguyễn Quốc Phong- Phó Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh, để nâng cao hiệu quả hoạt động, cần tiếp tục củng cố HTX hoạt động hiệu quả, nhân rộng mô hình HTX kiểu mới và nâng cao năng lực quản trị, tổ chức sản xuất, tiếp cận thị trường cho đội ngũ cán bộ HTX. Tăng cường sự tham gia của DN trong chuỗi liên kết, tạo điều kiện để HTX tham gia sâu hơn vào chế biến, bảo quản và tiêu thụ sản phẩm.

Phát triển HTX gắn với OCOP, mã số vùng trồng, sản xuất hữu cơ và tiêu chuẩn chất lượng sẽ góp phần tổ chức lại sản xuất theo hướng hiện đại, nâng giá trị và sức cạnh tranh của nông sản. Trong đó, tăng cường liên kết sản xuất- tiêu thụ theo chuỗi giá trị là giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả hoạt động của HTX và tạo đầu ra ổn định cho nông sản.

Với việc tiếp tục phát triển HTX, xây dựng mô hình HTX NN kiểu mới, mở rộng liên kết sản xuất- tiêu thụ, hỗ trợ phát triển sản phẩm OCOP và hoàn thiện chính sách hỗ trợ liên kết, tỉnh đang từng bước tạo nền tảng để kinh tế hợp tác phát triển theo chiều sâu. Qua đó, phát huy vai trò của HTX trong tổ chức sản xuất, nâng giá trị nông sản, tăng thu nhập cho thành viên và góp phần xây dựng nền NN phát triển bền vững.