Thương mại điện tử mở rộng dư địa tăng trưởng

Các phiên livestream góp phần quảng bá sản phẩm, mở rộng kênh tiếp cận khách hàng và thúc đẩy tiêu thụ hàng hóa trên môi trường số.

Năm 2025, Quốc hội thông qua Luật TMĐT với định hướng phát triển TMĐT gắn với tăng trưởng xanh và bền vững, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026. Tiếp đó, Kế hoạch tổng thể phát triển TMĐT quốc gia giai đoạn 2026-2030 xác định DN và người tiêu dùng là lực lượng trung tâm của quá trình phát triển, trong khi Nhà nước giữ vai trò kiến tạo hạ tầng, hoàn thiện chính sách và tạo môi trường thuận lợi để TMĐT phát triển lâu dài.

TMĐT đang làm thay đổi cách DN tiếp cận thị trường. Theo Báo cáo Chỉ số TMĐT Việt Nam 2026 (Hiệp hội TMĐT Việt Nam), khoảng 25% DN đã kinh doanh trên các sàn TMĐT; phần lớn đánh giá đây là kênh có vai trò quan trọng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Đặc biệt, mạng xã hội tiếp tục là công cụ mang lại hiệu quả cao trong quảng bá và bán hàng khi có tới 45% DN đánh giá đây là kênh trực tuyến hiệu quả nhất.

Ông Nguyễn Minh Đức- Phó Tổng Thư ký Hiệp hội TMĐT Việt Nam cho rằng, lợi thế lớn nhất của TMĐT là xóa bỏ giới hạn về không gian địa lý. Chỉ với một gian hàng số, DN có thể tiếp cận khách hàng trên phạm vi cả nước, thậm chí vươn ra thị trường quốc tế mà không phải đầu tư lớn cho hệ thống phân phối truyền thống. Giá trị của TMĐT nằm ở việc bán được nhiều hàng hơn và khả năng kể câu chuyện sản phẩm.

Thông qua livestream, video ngắn hay tiếp thị số, DN có thể giới thiệu quy trình sản xuất, nguồn gốc nguyên liệu, nét đặc trưng văn hóa của địa phương để tạo niềm tin với người tiêu dùng. Đây là lợi thế rất lớn đối với sản phẩm OCOP, đặc sản vùng miền hay hàng thủ công truyền thống.

Cùng với xu thế phát triển chung của cả nước, TMĐT tại tỉnh những năm gần đây ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Theo Sở Công Thương, đến năm 2025, doanh số bán lẻ TMĐT của tỉnh ước đạt khoảng 3,5 ngàn tỷ đồng, tăng bình quân 25 %/năm trong giai đoạn 2021-2025 và chiếm khoảng 15% tổng mức bán lẻ hàng hóa của tỉnh. Cũng trong giai đoạn 2021-2025, tỉnh đã xây dựng cơ sở dữ liệu với 390 DN, HTX cùng hơn 1,9 ngàn sản phẩm, trong đó 100% là sản phẩm OCOP; đồng thời kết nối quảng bá hơn 900 sản phẩm đặc trưng với 14 tỉnh trong khu vực, góp phần nâng giá trị xuất khẩu trực tuyến bình quân khoảng 12 %/năm.

Là DN chế biến thực phẩm đang từng bước mở rộng thị trường trực tuyến tại Vĩnh Long, anh Lê Gia Bảo- bộ phận marketing Công ty TNHH Chế biến thực phẩm Hòa Hiệp (phường Phước Hậu) cho biết: “Việc đưa sản phẩm nước mắm, nước tương và gia vị lên sàn TMĐT như Shopee, TikTok Shop đã giúp DN tiếp cận lượng khách hàng lớn hơn nhiều so với kênh bán hàng truyền thống. Sau hơn 1 năm phát triển các kênh bán hàng trực tuyến, lượng khách hàng tăng rõ rệt. Đặc biệt, việc giới thiệu quy trình sản xuất, nguồn gốc nguyên liệu và hình ảnh thực tế của sản phẩm trên nền tảng số giúp người tiêu dùng hiểu rõ hơn về sản phẩm, từ đó nâng mức độ tin tưởng và quyết định mua hàng”.

Tương tự, ông Nguyễn Trường Thịnh- Phó Giám đốc phụ trách kinh doanh Công ty TNHH Chế biến Dừa Lương Quới cho biết: TMĐT đang trở thành kênh tiêu thụ ngày càng quan trọng của DN. Năm 2025, doanh thu bán hàng trực tuyến ước đạt khoảng 50 tỷ đồng; riêng 6 tháng đầu năm 2026 đã đạt hơn 40 tỷ đồng và dự kiến cả năm ước đạt khoảng 100 tỷ đồng. Việc mở rộng bán hàng trên các sàn TMĐT góp phần nâng cao nhận diện thương hiệu, mở rộng độ bao phủ sản phẩm và đưa hàng hóa đến tay người tiêu dùng nhanh chóng hơn.

Để TMĐT phát triển bền vững, yếu tố quan trọng nằm ở nền tảng công nghệ và hệ thống logistics. Hàng hóa muốn đến tay người tiêu dùng nhanh, đúng chất lượng cần có quy trình vận chuyển phù hợp với từng nhóm sản phẩm, nhất là các loại nông sản tươi.

Bà Tô Lan Phương- Giám đốc Viettel Post Vĩnh Long, chia sẻ: “DN đang tập trung phát triển giải pháp logistics gắn với nhu cầu thực tế của địa phương, hỗ trợ từ khâu vận chuyển, phân phối đến kết nối tiêu thụ trên các nền tảng số. Thông qua Dự án “Hành trình nông sản- hàng Việt vươn mình”, Viettel Post sẽ phối hợp TikTok Shop xây dựng mô hình “mỗi tỉnh- một shop”, giúp các hộ sản xuất từng bước tiếp cận TMĐT một cách bài bản”.

Bà Phạm Thị Thanh Bình- Phó Giám đốc Bưu điện tỉnh cho rằng, muốn DN mạnh dạn đưa “nông sản lên sàn”, trước hết phải tạo được niềm tin về năng lực vận chuyển. Bưu điện đang từng bước hoàn thiện dịch vụ chuyên biệt dành cho nông sản, từ lựa chọn phương thức vận chuyển phù hợp đến rút ngắn thời gian giao nhận nhằm bảo đảm chất lượng hàng hóa khi đến tay người tiêu dùng. Theo đó, nhiều sản phẩm đặc trưng của tỉnh như bưởi, sầu riêng, măng cụt… hay sản phẩm OCOP chế biến hoàn toàn có thể khai thác hiệu quả trên môi trường số nếu được kết hợp với giải pháp logistics phù hợp và hoạt động truyền thông chuyên nghiệp.

Theo Sở Công Thương, trong quý I/2026, ngành công thương tổ chức các hoạt động hỗ trợ ứng dụng TMĐT thông qua chương trình livestream bán hàng đa kênh, thu hút hơn 164 ngàn lượt xem cùng khoảng 8 ngàn lượt tương tác mua hàng. Đồng thời, phối hợp UBND xã Chợ Lách và các đơn vị liên quan xây dựng mô hình xã TMĐT; phối hợp Viettel Vĩnh Long triển khai thí điểm mô hình “Chợ không dùng tiền mặt” tại 10 chợ trên địa bàn tỉnh, tạo nền tảng mở rộng thanh toán số và phát triển TMĐT trong thời gian tới.

Ông Trần Quốc Tuấn- Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy, Giám đốc Sở Công Thương, cho biết, thời gian tới ngành công thương sẽ tiếp tục đồng hành cùng DN, HTX, chủ thể OCOP và người dân thông qua các chương trình đào tạo, hỗ trợ xúc tiến thương mại, kết nối sàn TMĐT, hướng dẫn xây dựng thương hiệu số, truy xuất nguồn gốc và ứng dụng công nghệ trong tiêu thụ sản phẩm. Mục tiêu là mở rộng đầu ra trước mắt, hình thành hệ sinh thái TMĐT hiện đại, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa địa phương, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế số và phát triển bền vững trong giai đoạn mới.