Kinh tế tập thể nâng hiệu quả sản xuất và liên kết tiêu thụ nông sản
Thông qua hoạt động của hợp tác xã (HTX), tổ hợp tác (THT), nông dân có thêm điều kiện tiếp cận khoa học kỹ thuật, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nâng cao hiệu quả sản xuất và liên kết tiêu thụ nông sản.
![]() |
| Nông dân Sơn Sa Rêne luân canh cây màu, tăng thu nhập trên cùng diện tích canh tác. |
Ông Trần Văn An - Chủ tịch UBND xã Nhị Trường cho biết, địa phương có đông đồng bào Khmer với 69,83%, tỷ lệ hộ nghèo cao. Xã chú trọng thực hiện giải pháp giảm nghèo gắn với hỗ trợ phát triển sản xuất, huy động nguồn lực từ các dự án hỗ trợ và triển khai Đề án Phát triển bền vững 1 triệu hecta chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Trong đó, HTX Nông nghiệp Ngọc Thạch, HTX Nông nghiệp Hạnh Phúc tạo điều kiện để người dân, nhất là hộ nghèo, tham gia liên kết sản xuất, tiếp cận chính sách hỗ trợ, từng bước nâng cao thu nhập.
Tại ấp Bông Ven, HTX Nông nghiệp Ngọc Thạch là một trong những mô hình phát huy hiệu quả liên kết sản xuất. Ông Thạch Dươne- Giám đốc HTX cho biết đơn vị thành lập năm 2019, hiện có 20 thành viên góp vốn và hơn 100 thành viên liên kết, trong đó có 95 thành viên là người Khmer. HTX hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực sản xuất lúa, hoa màu, cung ứng vật tư nông nghiệp, lúa giống và liên kết thu mua nông sản sau thu hoạch.
Thông qua tổ chức sản xuất gắn với cung ứng đầu vào và tiêu thụ đầu ra, HTX giúp thành viên chủ động hơn trong quá trình canh tác, giảm chi phí và nâng cao giá trị nông sản. Năng suất lúa bình quân đạt từ 6-6,5 tấn/ha trong vụ Hè Thu và Thu Đông; riêng vụ Đông Xuân đạt khoảng 7 tấn/ha. Sản lượng lúa liên kết tiêu thụ đạt khoảng 1.500 tấn mỗi vụ. Giá bán lúa thông qua liên kết cao hơn khoảng 100-200 đồng/kg so với hình thức tiêu thụ thông thường.
Bên cạnh cây lúa, HTX cung cấp bắp giống và liên kết bao tiêu sản phẩm; thu mua nông sản, góp phần bảo đảm đầu ra cho thành viên. Mỗi vụ sản xuất, HTX tạo việc làm cho khoảng 10-15 lao động, thu nhập 250.000 đồng/lao động/ngày. Nông dân Kim Nuộne, thành viên HTX, tham gia sản xuất 6 công bắp giống và 4ha lúa. Thông qua liên kết với HTX, ông có thêm điều kiện tiếp cận vật tư nông nghiệp, giống sản xuất và đầu ra tiêu thụ, góp phần ổn định sản xuất và nâng cao hiệu quả kinh tế gia đình.
Cùng với hỗ trợ đầu vào và tiêu thụ sản phẩm, các mô hình kinh tế tập thể còn tạo điều kiện để nông dân ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, chuyển đổi phương thức sản xuất phù hợp. Tại ấp Cós Xoài (xã Nhị Trường), THT Sản xuất nông nghiệp Cós Xoài với 28 thành viên và hơn 50 thành viên liên kết, sản xuất lúa khoảng 50ha. Thông qua hoạt động liên kết, các thành viên có điều kiện trao đổi kinh nghiệm, tiếp cận kỹ thuật mới, thông tin thị trường và từng bước nâng cao hiệu quả sản xuất.
Là thành viên THT, nông dân Sơn Sa Rêne có 2,5 công đất, ông mạnh dạn áp dụng mô hình trồng rau màu trong nhà lưới, luân canh dưa leo và bắp ăn 3 vụ/năm. Theo ông Sa Rêne, mô hình nhà lưới được Nhà nước hỗ trợ kinh phí 2 lần, mỗi lần 10 triệu đồng.
Nhờ được che chắn, cây trồng sinh trưởng tốt, hạn chế sâu bệnh, giảm số lần sử dụng thuốc bảo vệ thực vật và cho năng suất cao hơn khoảng 70% so với trồng ngoài trời. Bên cạnh sản xuất 1ha lúa đài thơm 8, được hỗ trợ kỹ thuật, hướng dẫn tiếp cận thị trường và tham quan các mô hình sản xuất lúa hữu cơ trong tỉnh, giúp ông có thêm kiến thức để lựa chọn phương án canh tác phù hợp, nâng cao hiệu quả sử dụng đất.
Ông Nguyễn Văn Phước - Chủ tịch Hội đồng quản trị, kiêm Giám đốc HTX Nông nghiệp Phú Cần (xã Tiểu Cần), cho biết đến nay, HTX phát triển lên 140 thành viên, tổ chức sản xuất lúa trên vùng kênh bê tông khoảng 110ha, đồng thời liên kết với 266 hộ dân trên 155ha.
HTX tập trung cung ứng phân bón và lúa giống; hướng dẫn thành viên áp dụng quy trình canh tác tiên tiến, thực hiện mô hình “1 phải, 5 giảm” gắn với Đề án Phát triển bền vững 1 triệu hecta chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Thông qua hình thức mua chung vật tư, bán chung sản phẩm, HTX giúp nông dân tiếp cận nguồn vật tư với giá hợp lý, hỗ trợ 50% chi phí giống và vật tư nông nghiệp theo chương trình liên kết. Việc thống nhất quy trình sản xuất, tổ chức tiêu thụ tập trung góp phần nâng cao chất lượng lúa, giảm áp lực đầu ra và hạn chế rủi ro trước biến động thị trường.
Theo ông Thái Phước Lộc - Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh, khu vực kinh tế tập thể trên địa bàn tỉnh tiếp tục được quan tâm củng cố và phát triển. Các HTX, THT từng bước đổi mới phương thức hoạt động, mở rộng dịch vụ phục vụ thành viên, ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, liên kết tiêu thụ sản phẩm và tham gia các chuỗi giá trị.
Một số HTX hoạt động ổn định, có lãi, ký kết hợp đồng với doanh nghiệp, xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, góp phần cải thiện thu nhập, ổn định đầu ra cho nông sản. Tuy nhiên, hiệu quả hoạt động giữa các HTX chưa đồng đều, một số đơn vị gặp khó khăn về vốn, năng lực quản trị, tổ chức sản xuất và tìm kiếm thị trường tiêu thụ.
Thời gian tới, Liên minh HTX tỉnh tiếp tục phối hợp với sở, ngành hướng dẫn thực hiện chính sách hỗ trợ, tăng cường nắm bắt tình hình hoạt động, định kỳ khảo sát và kịp thời tháo gỡ khó khăn cho HTX. Việc tiếp tục củng cố HTX, THT, nâng cao năng lực quản trị và mở rộng liên kết sản xuất, tiêu thụ góp phần thúc đẩy chuyển đổi cây trồng, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.



