Triển khai đồng bộ giải pháp chống khai thác IUU

Ngư dân đưa hải sản khai thác lên Cảng cá Định An.

Quyết tâm cùng cả nước gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC, tỉnh thực hiện quyết liệt phương án chống khai thác IUU. Công tác quản lý tập trung từ khâu kiểm soát đội tàu đến hoạt động khai thác thực tế trên biển. Số liệu từ UBND tỉnh, toàn tỉnh có hơn 4,6 ngàn tàu cá đăng ký hoạt động. Gần 4,5 ngàn tàu được cấp phép khai thác, đạt tỷ lệ 100% tàu đang vận hành. Đáng chú ý, trên 2,2 ngàn tàu hoàn thành lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS).

Tổ trực giám sát tàu cá duy trì hoạt động 24/7, theo dõi sát diễn biến qua hệ thống của Cục Thủy sản và Kiểm ngư. Đơn vị chức năng tập trung xử lý trường hợp mất kết nối thiết bị hoặc tàu vượt ranh giới cho phép.

Địa phương ưu tiên quản lý nhóm tàu chưa có giấy phép, tàu hết hạn đăng kiểm, tàu nguy cơ cao và phương tiện mất kết nối VMS kéo dài trên 3 tháng. Việc xác nhận, chứng nhận và truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác thực hiện nghiêm ngặt. Lực lượng chuyên ngành tăng cường thanh tra, kiểm tra việc chấp hành quy định pháp luật.

Hệ thống Cảng cá Bình Đại, Ba Tri, Thạnh Phú, Định An và Láng Chim đóng vai trò đầu mối kiểm soát, truy xuất nguồn gốc thủy sản. Tại Liên Cảng cá Định An- Láng Chim, quy trình giám sát triển khai đồng bộ.

6 tháng đầu năm 2026, đơn vị theo dõi trên 1,6 ngàn lượt tàu cập cảng, gần 1,8 ngàn lượt tàu rời cảng và gần 1,4 ngàn lượt tàu lên hàng. Tổng sản lượng thủy sản giám sát đạt hơn 2,4 ngàn tấn. Cơ quan quản lý thực hiện xác nhận hệ thống eCDT cho hơn 3,2 ngàn lượt tàu; thu nhận trên 1,6 ngàn quyển nhật ký, báo cáo khai thác và nhật ký thu mua.

Ông Huỳnh Nguyễn Khắc Nhuận- Phó Trưởng Liên Cảng cá Định An- Láng Chim khẳng định đơn vị kiên quyết không xác nhận tàu thiếu thiết bị giám sát hành trình hoặc không đủ điều kiện pháp lý.

Liên cảng phối hợp tuyên truyền Luật Thủy sản, hướng dẫn ngư dân vận hành nhật ký khai thác điện tử. Dù gặp khó khăn về tính đồng bộ dữ liệu giữa hệ thống và tình trạng bến tự phát, đơn vị tiếp tục phối hợp lực lượng biên phòng rà soát dữ liệu, nâng cao hiệu quả quản trị nghề cá.

Công tác chống khai thác IUU thực hiện quyết liệt tại cơ sở, tiêu biểu là xã Đại An. Địa phương sở hữu đội tàu khai thác biển lớn, chú trọng quản lý từ khi tàu chuẩn bị vươn khơi.

Chủ tịch UBND xã Đại An Ngô Quốc Thạnh cho biết, xã phát thư ngỏ, tổ chức tập huấn, cấp phát sổ tay hướng dẫn cho chủ tàu và ngư dân. Việc phổ biến quy định pháp luật mới về thủy sản thực hiện thường xuyên. Xã chưa ghi nhận trường hợp tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài.

Thiếu tá Thạch Hưm Sâm Bô hướng dẫn ngư dân thủ tục trước khi nhập bến Cảng cá Định An.

Hiện xã Đại An quản lý 159 tàu cá, 85 tàu thuộc diện bắt buộc lắp đặt VMS đạt tỷ lệ 100%. Quy trình kiểm soát tàu ra vào cảng, truy xuất nguồn gốc vận hành nền nếp. 12 cơ sở thu mua thủy sản và điểm kinh doanh ngư cụ chịu sự kiểm tra, giám sát đầy đủ. Địa phương tập trung rà soát tàu cá hoạt động lâu năm ngoài tỉnh, kiên quyết đình chỉ tàu không đủ điều kiện ra khơi, xử lý nghiêm hành vi vi phạm.

Trạm Kiểm soát Biên phòng Định An mỗi ngày tiếp nhận khoảng 20 phương tiện thực hiện thủ tục xuất, nhập cảng. Thiếu tá Thạch Hưm Sâm Bô- Cán bộ Tổ công tác Biên phòng Định An (Đồn Biên phòng Long Vĩnh) cho biết tàu cá dài từ 6m trở lên bắt buộc hoàn thiện hồ sơ trước khi rời cảng.

Lực lượng biên phòng hỗ trợ ngư dân lớn tuổi hạn chế về công nghệ thực hiện đúng quy trình điện tử. Ý thức chấp hành của người dân chuyển biến rõ rệt, chủ động trình báo trước khi cập cảng. Sai sót nhỏ được nhắc nhở kịp thời.

Chiến sĩ biên phòng thường xuyên vận động chủ tàu ký cam kết chống khai thác IUU, duy trì thiết bị giám sát 24/24 giờ, khai thác đúng ngư trường. Ngư dân Danh Đức (quê An Giang) sở hữu tàu 7-8 tấn khai thác bạch tuộc tại Định An, luôn thực hiện đầy đủ việc trình báo, xác nhận sản lượng trước khi cập bến.

Ông Trần Công Đức (ấp Định An, xã Đại An) gắn bó nghề biển qua 4 thế hệ, quản lý 2 tàu cá dài 17m và 19m, khẳng định việc tuân thủ quy định là trách nhiệm bảo vệ nguồn lợi thủy sản, giữ gìn sinh kế lâu dài.

Sự vào cuộc quyết liệt của hệ thống chính trị cùng sự đồng thuận của cộng đồng ngư dân tạo nền tảng quan trọng xây dựng ngành thủy sản hiện đại. Tỉnh kiên trì mục tiêu kiểm soát chặt hoạt động khai thác, minh bạch nguồn gốc sản phẩm, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển kinh tế biển bền vững.