Công nghệ cao giúp nâng tầm nông nghiệp hiện đại

Đoàn khảo sát vùng nuôi thủy sản của Công ty CP Thủy sản Thông Thuận- Trà Vinh.

Là một trong những doanh nghiệp khoa học- công nghệ tiên phong, Tập đoàn Mỹ Lan đã khẳng định năng lực nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa các giải pháp đổi mới sáng tạo với hơn 265 văn bằng sở hữu trí tuệ (sáng chế, giải pháp hữu ích, kiểu dáng công nghiệp) được bảo hộ trong và ngoài nước. Thời gian qua, doanh nghiệp tích cực đồng hành cùng nhiều địa phương triển khai các giải pháp công nghệ, góp phần nâng hiệu quả sản xuất và thúc đẩy phát triển kinh tế- xã hội.

Theo TS Nguyễn Thanh Mỹ- Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Mỹ Lan, ngày càng nhiều doanh nghiệp Việt Nam chủ động đầu tư vào nghiên cứu và ứng dụng công nghệ trong nông nghiệp. Các nền tảng, sản phẩm công nghệ do doanh nghiệp trong nước phát triển đã phát huy hiệu quả rõ nét, giúp giải quyết nhiều bài toán thực tiễn trong sản xuất. Việc ứng dụng công nghệ cao không chỉ tối ưu hóa quy trình, giảm chi phí đầu vào mà còn nâng cao năng suất, chất lượng nông sản. Đặc biệt nền tảng số hỗ trợ quản lý, giám sát và truy xuất nguồn gốc đã giúp nông sản đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường trong và ngoài nước.

Hiện nay, nhiều sản phẩm công nghệ nông nghiệp sản xuất trong nước đang từng bước chinh phục thị trường quốc tế, khẳng định năng lực đổi mới sáng tạo và tiềm năng vươn xa của doanh nghiệp nội địa, mở ra hướng đi đúng đắn khi lấy khoa học- công nghệ làm nền tảng phát triển. Tuy nhiên, để phát huy tối đa hiệu quả, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho doanh nghiệp đổi mới sáng tạo. Khi những “nút thắt” này được tháo gỡ, công nghệ cao sẽ trở thành đòn bẩy giúp nông nghiệp Việt Nam bứt phá.

Bên cạnh đó, ngành thủy sản Việt Nam đang đối mặt với không ít khó khăn, đứng trước cơ hội tái cấu trúc và nâng cao năng lực cạnh tranh. Tác động từ xung đột địa chính trị khiến chi phí đầu vào, logistics và vận chuyển gia tăng. Đây là động lực để doanh nghiệp chủ động tối ưu hóa sản xuất, tiết giảm chi phí và nâng cao hiệu quả quản trị. Quá trình thích ứng đã giúp nhiều doanh nghiệp từng bước hoàn thiện chuỗi cung ứng theo hướng linh hoạt hơn.

Theo ông Lê Văn Bứt- Giám đốc Nhà máy Chế biến tôm xuất khẩu Thông Thuận- Trà Vinh (phường Trường Long Hòa): Dù xuất khẩu gặp khó do rào cản kỹ thuật và biến động nhu cầu tại các thị trường lớn như châu Âu, Hoa Kỳ, nhưng cũng là cơ hội để doanh nghiệp nâng chất lượng sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế và mở rộng thị trường. Áp lực cạnh tranh từ các quốc gia như Ecuador, Ấn Độ đã thúc đẩy doanh nghiệp trong nước đẩy mạnh đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng và xây dựng thương hiệu. Bên cạnh đó, việc tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế trong nuôi trồng và chế biến, dù làm tăng chi phí, lại góp phần nâng cao uy tín và khả năng tiếp cận các thị trường cao cấp.

Ông Lâm Văn Tân- Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết: Nhiều doanh nghiệp đã triển khai hiệu quả mô hình sản xuất ứng dụng công nghệ cao, từng bước hình thành chuỗi khép kín từ con giống, nuôi thương phẩm đến chế biến và xuất khẩu, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm và năng lực cạnh tranh của ngành. Tuy nhiên, hoạt động sản xuất vẫn chịu tác động từ biến động thị trường và điều kiện thời tiết, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách và đầu tư đồng bộ hạ tầng phục vụ sản xuất.

Một trong những rào cản lớn hiện nay là cơ chế huy động vốn cho doanh nghiệp khoa học-công nghệ. Đặc thù của nhóm doanh nghiệp này là cần nguồn vốn lớn cho nghiên cứu, thử nghiệm và phát triển thị trường, trong khi giai đoạn đầu thường chưa có lợi nhuận.

Quy định niêm yết chứng khoán với tiêu chí lợi nhuận chặt chẽ đã trở thành rào cản, khiến nhiều doanh nghiệp khó tiếp cận nguồn vốn đại chúng. Do đó, cần nghiên cứu xây dựng cơ chế niêm yết đặc thù theo hướng linh hoạt hơn, có thể thay thế tiêu chí lợi nhuận bằng các chỉ số như tăng trưởng doanh thu, giá trị tài sản trí tuệ hoặc công nghệ lõi.

Theo ông Châu Văn Hòa- Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, tỉnh sẽ chủ động rà soát, xem xét và sớm có giải pháp cụ thể đối với kiến nghị của doanh nghiệp liên quan đến quy hoạch sản xuất, phát triển hạ tầng và hệ thống công trình bảo vệ ven biển. Qua đó, tạo nền tảng vững chắc để ổn định và phát triển sản xuất lâu dài, nhất là tại các khu vực nuôi thủy sản đang chịu tác động của triều cường và nước biển dâng.

Trong chuyến khảo sát về việc thực hiện chính sách, pháp luật về công nghệ cao, an toàn thực phẩm và lĩnh vực thủy sản, bà Nguyễn Thanh Hải- Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội đánh giá những nỗ lực của cộng đồng doanh nghiệp trong duy trì sản xuất, từ đổi mới sáng tạo đến chuỗi sản xuất khép kín, tạo việc làm và đóng góp cho tăng trưởng kinh tế.

Đồng thời khẳng định sẽ tổng hợp những kiến nghị của doanh nghiệp để hoàn thiện chính sách, tạo môi trường thuận lợi hơn cho đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, khi công nghệ cao trở thành trụ cột phát triển, nông nghiệp Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá. Việc khơi thông các “điểm nghẽn” về thể chế, hoàn thiện chính sách và phát huy vai trò dẫn dắt của doanh nghiệp sẽ là chìa khóa quan trọng để ngành nông nghiệp phát triển theo hướng hiện đại, bền vững, từng bước nâng cao vị thế trên thị trường quốc tế.