Tăng cường kiểm soát chống khai thác IUU

Hoạt động bốc dỡ thủy sản cập cảng tại Cảng cá Ba Tri (xã Tân Thủy).

Theo ông Nguyễn Văn Buội- Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, hiện toàn tỉnh có 4,564 ngàn tàu cá đăng ký; trong đó, có 2,26 ngàn tàu có chiều dài từ 15m trở lên và trên 2,3 ngàn tàu dưới 15m. Toàn bộ tàu cá của tỉnh đã được cập nhật đầy đủ số liệu vào cơ sở dữ liệu tàu cá quốc gia. 100% tàu cá đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình. Quản lý đội tàu được xác định là một trong những khâu quan trọng trong công tác chống khai thác IUU.

Từ chủ trương của tỉnh, công tác chống khai thác IUU được cụ thể hóa đến từng địa bàn, từng chủ tàu. Tại xã Tân Thủy, chính quyền địa phương phối hợp với các lực lượng chức năng rà soát, nắm tình hình tàu cá, tuyên truyền, vận động chủ tàu và thuyền viên chấp hành quy định.

Trong tháng 6/2026, Công an xã Tân Thủy đã phối hợp với Đồn Biên phòng Hàm Luông và đơn vị liên quan tổ chức lắp đặt thiết bị kiểm soát, giám sát hành trình cho 15 tàu cá thuộc diện quản lý; trong đó, có 7 tàu thuộc diện “3 không” (không đăng ký, không đăng kiểm, không giấy phép).

Chủ tịch UBND xã Tân Thủy Trần Văn Chận cho biết, địa phương tích cực phối hợp với lực lượng chức năng rà soát, quản lý tàu cá; thường xuyên tuyên truyền, vận động chủ tàu, thuyền trưởng chấp hành quy định về khai thác thủy sản, nhất là không khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài. Đối với những tàu thuộc diện nguy cơ cao, địa phương phối hợp nắm tình hình, vận động chủ tàu thực hiện đầy đủ thủ tục, điều kiện theo quy định.

Ở góc độ ngư dân, anh Phan Minh Ngọc- ngư dân xã Tân Thủy cho biết, việc trang bị thiết bị giám sát hành trình giúp ngư dân nắm rõ phạm vi hoạt động và nâng cao ý thức chấp hành quy định. Khi tàu có dấu hiệu hoạt động gần ranh giới hoặc mất tín hiệu, lực lượng biên phòng kịp thời thông báo để chủ tàu, thuyền trưởng chủ động xử lý.

Thượng tá Nguyễn Văn Triều- Phó Chính ủy Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh cho biết, thời gian qua, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh đã tăng cường tuần tra, kiểm soát, quản lý chặt chẽ các phương tiện ra vào hoạt động khai thác trên biển. Đặc biệt chú trọng quản lý tàu cá thuộc diện “3 không”, góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân.

Từ dữ liệu quản lý đội tàu, công tác giám sát trên biển được tăng cường, nhất là đối với những tàu hoạt động gần ranh giới. Theo ông Nguyễn Văn Buội, ngành chức năng hàng ngày gọi điện nhắc nhở, cảnh báo chủ tàu, thuyền trưởng hoạt động gần ranh giới. Từ đầu năm 2026 đến nay, trực ban giám sát tàu cá và lực lượng Bộ đội Biên phòng đã gọi điện cảnh báo, nhắc nhở hàng trăm lượt tàu hoạt động vùng gần ranh giới trên biển.

Kết quả, từ năm 2024 đến nay, tỉnh không phát sinh tàu cá vi phạm khai thác vùng biển nước ngoài, bị lực lượng chức năng nước ngoài bắt giữ, xử lý. Năm 2024, tỉnh đã xử phạt 2 trường hợp đối với 2 thuyền trưởng khai thác vượt ranh, với tổng số tiền 70 triệu đồng. Từ năm 2025 đến nay, tỉnh không có tàu khai thác vượt ranh.

Cùng với giám sát trên biển, công tác kiểm soát tại cảng được thực hiện từ khi tàu cập cảng đến lúc rời cảng. Các cảng cá trên địa bàn tỉnh thực hiện theo dõi tàu cập, rời cảng; giám sát bốc dỡ thủy sản; xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác. 100% tàu cá cập cảng và rời cảng; giám sát toàn bộ sản lượng thủy sản bốc dỡ qua cảng; thu hồi 100% nhật ký khai thác, nhật ký thu mua chuyển tải đối với tàu cập cảng. Vị trí khai thác trong nhật ký được kiểm tra, đối chiếu với dữ liệu giám sát hành trình của tàu cá, phục vụ công tác kiểm soát chống khai thác IUU.

Theo ông Nguyễn Văn Buội, trong những tháng cuối năm 2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục tham mưu UBND tỉnh tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra và tổ chức thực hiện nghiêm nhiệm vụ chống khai thác IUU. Trọng tâm là tuyên truyền, vận động ngư dân tuân thủ pháp luật; chuẩn bị làm việc với Đoàn thanh tra châu Âu, khắc phục các tồn tại, hạn chế theo khuyến nghị của EC tại đợt thanh tra lần thứ 5.

“Chống khai thác IUU và gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” của EC tiếp tục được tỉnh xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Việc thực hiện nghiêm quy định về IUU đáp ứng yêu cầu của EC và là động lực để đổi mới nghề cá theo hướng tốt hơn, có trách nhiệm hơn”, ông Nguyễn Văn Buội nêu.